اصولی برای حفاظت سازه های چوبی تاریخی

اصولی برای حفاظت سازه های چوبی تاریخی

اسناد سیاست میراث فرهنگی از وبسایت ایکوموس ICOMOS

منشور کمیته بین المللی چوب: اصول برای حفظ ساختمان، تخته و الوار تاریخی (1999)

این سند اصول و شیوه های اساسی برای حفاظت و حفظ سازه های چوبی تاریخی تعریف می کند. این توجه را به تنوع و کمبود سازه های چوبی تاریخی و آسیب پذیری خود را به فروپاشی مواد و تخریب، و توصیه ها در هفت منطقه می سازد:

بازرسی، ضبط، و اسناد و مدارک از مواد، مهارت ها، و فن آوری باید انجام شود.

نظارت و تعمیر و نگهداری باید به طور منظم انجام.

مداخلات باید به معنای سنتی را دنبال، برگشت پذیر است یا نه مانع حفظ آینده، و نه مانع دسترسی آینده به شواهد در ساختار یا سایت.

تعمیر و جایگزینی مواد، ساخت و فن آوری ساخت و ساز باید، در صورت امکان، با کسانی که مورد استفاده در اصل مربوط.

ذخایر جنگل تاریخی باید به عنوان منبع، تخته و الوار مناسب برای حفظ و مرمت و بازسازی سازه های تاریخی تاسیس.

مواد و فن آوری های معاصر باید با بزرگترین احتیاط استفاده می شود و تنها که در آن تضمین شده است به نفع وجود دارد.

آموزش و پرورش و آموزش به حفظ و توسعه سیاست پایدار ضروری است.

---

اصولی برای حفاظت سازه های چوبی تاریخی (Timber) ـ 1999

مصوب دوازدهمین اجلاس عمومی ایکوموس در مکزیکو (اکتبر 1999)

هدف این سند تعریف عملکردها و اصول قابل استفاده جهانی و اساسی در مورد حمایت وو حفاظت سازه های چوبی تاریخی به خاطر احترام به اعتبار فرهنگی شان می باشد، در اینجا سازه های چوبی تاریخی به تمام انواع بناها یا ساختارهایی که تماماً از چوب یا جزئی از آن باشد بطوریکه دارای اهمیت فرهنگی هستند یا بخشهایی از ناحیه تاریخی باشد بر می گردد.

به منظور حفاظت از چنین بناهایی اصول زیر در نظر گرفته می شود.

-          شناخت اهمیت سازه های چوبی در تمام دوره ها به عنوان بخشی از میراث فرهنگی جهانی؛

-          تنوع عظیم سازه های چوبی تاریخی در نظر گرفته شود؛

-          تنوع گونه ایی و کیفیت به کار برده شده در ساخت بناها مدنظر گرفته شود.

-          شناخت آسیب پذیری سازه هایی که تماماً از چوب یا جزئی از آن باشد به خاطر تخریب مصالح و تنزل در تنوع شرایط آب و هوایی و محیطی ناشی از تغییرات رطوبت، نورر، حملات حشرات fungal و فرسودگی wear & tear تا آتش و دیگر حوادث.

-          شناخت رو به رشد کمبود سازه های چوبی تاریخی بخاطر آسیب پذیری، کاربرد غلط و نداشتن مهارت و دانش طراحی سنتی و تکنولوژی ساختاری.

-          در نظر گرفتن تنوع زیاد عملکردها و رفتارهای مورد ضروری نیاز در مورد محافظت و حفاظت اینگونه منابع میراث.

-          توجه به منشور ونیز، بورا و یونسکو مرتبط و دکترین ایکوموس و بررسی و جستجو کاربرد اینگونه مقررات عمومی به منظور حمایت و محافظت سازه های چوبی تاریخی.

توصیه های زیر با بکار گیرد:

بررسی، ثبت و ضبط و مستندسازی

1-       موقعیت بنا، ترکیب اجزایش و تمام مواد به کار برده شده مطابق با ماده 16 منشور ونیز و اصول ایکوموس در مورد ثبت و ضبط آثار، مجموعه بناها و محوطه ها می باید قبل از هرگونه مداخله ایی به دقت ثبت و ضبط شود.

تمام اسناد مرتبط، مشتمل بر خصوصیات نمونه های مواد مازاد یا اعضای تغییر یافته بنا و اطلاعات در مورد تکنولوژی و مهارتهای سنتی مرتبط می باید جمع آوری شده، فهرست بندی شده، بطور امن ذخیره و بطور مناسب در دسترس قرار گیرد. همچنین مستندسازی می باید شامل دلایل خاص مطرح شده در مورد انتخاب مواد و روشهای حفاظت اثر باشد.

2-       تشخیص دقیق همه جانبه و کامل شرایط و دلایل خرابی و نابودی ساختاری بنای چوبی می باید به دور از هرگونه مداخله ای باشد. شناخت می باید بر اساس شواهد مستندسازی، بررسی کالبدی و تحلیلی و اگر لازم باشد اندازه گیریهای شرایط کالبدی و روشهای بررسی غیرمخرب باشد. اینچنین امری نباید از مداخلات جزئی مورد نیاز و اندازه گیریهای ضروری جلوگیری نماید.

بازنگری و نگهداری

3-       یک استراتژی مستقیم از بازنگری منظم و نگهداری در مورد حمایت سازه های چوبی تاریخی و اعتبار و اهمیت فرهنگی شان مهم و حیاتی است.

مداخلات

4-       هدف اولیه و اصلی محافظت و حفاظت، نگهداری اعتبار تاریخی و تمامیت میراث فرهگی است. از اینرو هر مداخله ایی می باید بر اساس مطالعات و برآوردهای خاص باشد. مشکلات می باید بر اساس شرایط مرتبط و نیازها به خاطر احترام به ارزشهای تاریخی و زیباشناختی و تمامیت کالبدی بناهای تاریخی و محوطه ها حل و فصل شود.

5-       هرگونه مداخله پیش بینی شده می باید در اولویت باشد.

الف) مفاهیم سنتی زیر،

ب) اگر از نظر تکنولوژی امکان داشته باشد قابل برگش باشد.

ج) حداقل موجب تضعیف و جلوگیری از کار محافظت آینده، زمانیکه ضروری باشد نشود.

د) احتمالاً مانع دستیابی های بعدی به شواهد ضمیمه شده در بنا نشود.

6-       مداخله جزئی از بافت سازه های چوبی تاریخی ایده آل است. در شرایط مشخص مداخله جزئی می تواند به این معنی باشد که حفاظت و محافظت ممکن است نیاز به تخلیه کلی یا جزئی بعدی به منظور گرفتن مجوز برای تعمیر سازه های چوبی باشد.

7-       در مورد مداخلات بنای تاریخی می باید به عنوان یک کل درنظر گرفته شود. تمام مصالح شامل اعضای ساختاری در پنلهای پر، پشت بام ها، کف ها، دربها و پنجره ها و غیر می باید بطور یکسان مورد توجه قرار گیرد.

در اصول و ضوابط تا حد ممکن مواد موجود باید نگه داشته شود.

همچنین، حمایت می باید شامل سطح نقاشی شده، مصل پلاستیک، رنگ، لعاب، کاغذ دیواری و غیره باشد. اگر نو کردن مجدد یا جایگزین کردن سطح نقاشی شده لازم باشد، مصالح اصلی، تکنولوژی ها و بافتها می باید تا حد ممکن دوباره انجام شود.

8-       هدف مرمت، محافظت بنای تاریخی و نقش عنلکرد و آشکار ساختن اعتبار فرهنگی از طریق توسعه روشن تمامیت تاریخی اش می باشد.

همانگونه که در ماده 9 الی 13 منشور ونیز نشان داده شده است. اعضای جایگزین و دیگر اجزاء بنای تاریخی می باسد فهرست بندی شده باشند و ویژگیهای نمونه ها در انبار دائمی همانند بخشی از اسناد نگهداری شود.

تعمیر و جایگزینی

9-        در تعمیر بنای تاریخی، جایگزینی چوب می تواند به خاطر احترام به ارزشهای زیباشناختی و تاریخی مرتبط مورد استفاده قرار گیرد و در جائی که نیاز به اعضای خسارت دیده یا جایگزینی تخریب شده یا بخشهایی از آن یا احتیاجات مرمت باشد پاسخگوی مناسبی است.

اعضای جدید یا بخشهایی از اعضاء می باید از همان نوع چوب یا اگر مناسب باشد از نوع بهتر و عالی همانگونه که در اعضاء جایگزین شده است، باشد.

همچنین در جایی که ممکن باشد این امر می باید شامل ویژگیهای طبیعی مشابه باشد.

میزان رطوبت و دیگر ویژگیهای کالبدی جایگزین چوب می باید با بنای موجود سازگار باشد.

تکنولوژی ساختاری و پیشه وری (صنعتگری) شامل کاربرد ابزار تراش چوب یا ماشین ]لات است. در جائیکه ممکن است می باید مطابق با مواد بکار برده شده باشد و در جائیکه مناسب است می باید دیگر مواد ثانویه را...

اگر بخشی از یک عضو جایگزین شود اتصالات چوبی سنتی در صورتیکه مناسب و سازگارر با نیازهای ساختاری باشد، برای بهم پیوستن بخش موجود و جدید مورد استفاده قرار می گیرد.

10-   این امر می باید قابل قبول باشد که بخشهایی از اعضاء یا اعضای جدید از نمونه های موجود قابل تشخیص خواهند بود. کپی نمودن خرابی طبیعی یا تغییر شکل اعضای جایگزین یا بخشهای پسندیده نیست. روشهای مدرن آزمایش شده یا سنتی مناسب ممکن است برای هماهنگی رنگ قدیم و جدید به خاطر اینکه باعث ضرر رساندن یا از دست دادن سطح عضو چوبی نشود مورد استفاده قرار می گیرد.

11-   اعضای جدید یا بخشی از اعضا می باید بطور مجزا از طریق حفاری یا از طریق روشهای دیگر علامتگذاری شوند بطوریکه از نمونه های قبلی قابل تشخیص باشند.

حفاظت جنگلهای تاریخی

12-   تثبیت و حمایت از جنگلها یا زمین جنگلی، در جائیکه استفاده از چوب مناسب است برای حفاظت و تعمیر سازه های چوبی تاریخی می تواند بدست آید و باید مورد تشویق قرار گیرد.

مؤسسات مسئول حفاظت سازه های تاریخی و محوطه ها می باید برای تأسیس انبارهای چوب متناسب با این چنین کاری تثبیت و مورد ترغیب قرار گیرند.

تکنولوژی و مصالح معاصر

13-   مصالح معاصر، مثل epoxy، و تکنولوژی هایی مثل استحکام سازه های فولادی می باید انتخاب شده و با بیشترین احتیاط مورد استفاده قرار گیرند و تنها در مواردی که مرغوبیت و رفتار سازه ای مصالح و تکنولوژی های ساختاری بطور رضایت بخش در طول دوره زمانی تا حد کافی آزمایش و اثبات شده است مورد استفاده قرار گیرد.

کاربردهایی مثل حرارت و نگهداری آتش و سیستمهای پیشگیری می باید با وجود شناخت اعتبار زیباشناختی و تاریخی سازه ها و محوطه ها نصب شود.

14-   استقاده از بازدارنده های شیمیایی می باید با دقت کنترل شده و تنظیم شود و می باید تنها در جائیکه عموم یا امنیت محیطی مؤثر نخواهد بود استفاده شود.

آموزش و تربیت

اصلاح ارزشها به اهمیت و اعتبار فرهنگی سازه های چوبی تاریخی برمی گردد که برنامه های آموزشی در مورد حفاظت قابل نگهداری و سیاست توسعه شرط ضروری است. استحکام و توسعه برناه های آموزشی در مورد حمایت، حفاظت و محافظت سازه های چوبی تاریخی مورد تشویق قرار می گیرند. اینچنین آموزشی می باید بر اساس استراتژی درک کامل با احتیاجات قابل حفظ تولید و مصرف باشد و شامل برنامه های محلی، ملی، منطقه ای و سطوح بین المللی است. برنامه ها می باید تمام متخصصین مرتبط و تجار درگیر با این کار، مخصوصاً معماران، حفاظتگران، مهندسین، هنرمندان و وزیران محوطه ها را در بر گیرد.

منبع : وبلاگ

گرداوری سایت فن و هنر ایران زمین

صنایع‌دستی و روح هنری اسلامی به بناهای تاریخی ایران جان می‌دهد
 
 

رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در دیدار با مسعود سلطانی فر معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و جمعی از هنرمندان صنایع دستی گفت:

 

صنایع‌دستی و روح هنری اسلامی به بناهای تاریخی ایران جان می‌دهد.

آیت‌الله هاشمی رفسنجانی در دیدار جمعی از مسؤولان سازمان میراث فرهنگی،صنایع دستی و گردشگری و گروهی از هنرمندان و فعالان صنایع دستی ایران،فرهنگ و تمدن ایران را سرشار از ظرفیت‌های خلّاق هنری دانست و با اشاره به تلفیق آن با آثار اسلامی، گفت:

امروزه هنر ایرانی ـ اسلامی بر قله‌های آثار هنری جهان می‌درخشد و این اعتراف مستشرقین است.

رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام درباره آثار باستانی ایران گفت:

همه بناها در همه جهان از مصالح ساختمانی معمول در هر زمان است و آنچه به بناهای تاریخی ایران جان می‌دهد، روح هنری اسلامی و معماری خاص و استفاده از صنایع دستی در آنهاست.
 
آیت‌الله هاشمی رفسنجانی ابتکار استفاده از ساختمان‌های قدیمی برای تبدیل به هتل و مسافرخانه را مخصوصاً در شهرهای ایران از جمله یزد و کاشان ستود و گفت:

ظرفیت صنایع دستی ایران، برای افزایش اشتغال بسیار بالاست و باعث ثبت خاطرات خوب برای مسافران داخلی و خارجی در این شهرها می‌شود.
 
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، ورود صنایع دستی کشورهای دیگر به ایرانو عرضه آنها در مغازه‌های میدان امام اصفهان را غمناک توصیف کرد.
 
وی با بیان اهمیت صنایع دستی در هدایای دیپلماتیک، گفت:

اهمیت تاریخی آنها شناسنامه فرهنگی کشورهاست و البته در ایران عمری به قدمت تاریخ هزاران سال دارد.

آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، صنعت فرش دست بافت ایران را خیره کننده خواند و گفت: رونق این صنعت علاوه بر خاصیت‌های فرهنگی، باعث افزایش ارزش افزوده بالا و اشتغال می‌شود که ضرورت امروز جامعه ماست.
 
 وی برنامه‌ریزی برای اوقات فراغت کارمندان در دوران بازنشستگی و زنان خانه‌دار را لازمه مدیریت اشتغال در استفاده از فرصت‌ها دانست وگفت:

احساس استقلال مالی و جلوگیری از بطالت عمر، روحیه انسان را تقویت می‌کند و از خمودگی و افسردگی به شادابی می‌رساند.
 
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام اطلاع‌رسانی و تبلیغات را برای معرفیصنایع دستی در داخل و خارج از کشور مهم خواند و گفت: اگر آثار و ظرفیت‌های هنری ایران شناخته شود، شیفتگان فراوانی در دنیا هستند که به ایرانروی می‌آورند.
 
وی گردشگری را در جهان امروز یک صنعت خواند و گفت: بعضی از کشورهای همسایه که تاریخ و جغرافیای محدود دارند، از صنعت توریسم بیشتر از صنایع نفتی ما درآمد دارند.
 
آیت‌الله هاشمی رفسنجانی 150 اشاره قرآن به گردشگری را معنادار توصیف کرد و افزود:

این آیات می‌توانند مبنای کار کسانی باشد که در امور، نسبت به ابعاد دینی حساسیت دارند.
 
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام با تأکید بر اهمیت گردشگری و صنایع دستیبرای همه مسؤولان، گفت: خاصیت این صنعت وجود سرمایه در سراسر کشور است و فقط مدیریت و برداشتن موانع می‌خواهد که باید برنامه‌ریزی شود.
 
وی افزود:

یکی از وظایف مهم اسلامی و ایرانی ما تدوین سیاست‌های کلی مبتنی بر واقعیت‌هاست که این نیاز تا حدودی فراهم شده است.
 
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در بخش دیگری از سخنانشان درباره اتفاقات منطقه، مخصوصاً عراق، گفت: یک گروه تروریستی که برخاسته از عقاید افراطی می‌باشد، امنیت و آسایش ملتی را بر هم زده است.
 
وی داعش را مولود نامبارک از ترکیب جهل و تندروی دانست که آبروی اسلام و مسلمین را در معرض خطر قرار داده‌اند وگفت:

برای این گروهک تروریستی شیعه و سنی مطرح نیست، بلکه قتل انسان‌ها و غارت اموال مردم موجب ارضای روحی آنان است.
 
آیت‌الله هاشمی رفسنجانی با تقبیح و محکومیت این جنایات، اعلام خطر مراجع را برخاسته از درک عمق مسایل خواند و گفت: عقلای اسلامی نگذارند عده‌ای کج فهم و زیاده‌خواه، آبروی مسلمانان را ببرند.

ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎﯼ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﺯﯾﺮ ﺿﺮﺑﺎﺕ ﮐﻠﻨﮓ 

ﺩﺯﻓﻮﻝ - ﺍﯾﺮﻧﺎ - ﺑﺎ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺑﺨﺸﯽ ﺍﺯ ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻪ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺛﺒﺖ ﻣﻠﯽ ﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﺳﺮﯾﺎﻝ ﺩﻧﺒﺎﻟﻪ ﺩﺍﺭ  ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎﯼ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻫﻤﭽﻨﺎﻥ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺩﺍﺭﺩ. 

ﺑﻪ ﮔﺰﺍﺭﺵ ﺭﻭﺯ ﺷﻨﺒﻪ ﺧﺒﺮﻧﮕﺎﺭ ﺍﯾﺮﻧﺎ ﺧﺎﻧﻪ  ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺿﯿﺎﯾﯽ ﺑﺎ ﺷﻤﺎﺭﻩ ﺛﺒﺖ ﻣﻠﯽ 7888  ﮐﻪ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎﯼ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﻣﯽ  ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮ ﺍﺛﺮ ﻓﺮﺳﻮﺩﮔﯽ ، ﺭﻃﻮﺑﺖ ﻭ ﻗﺪﻣﺖ  ﺑﻪ ﺩﻟﯿﻞ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺩﺭ ﭘﺮﻭﮊﻩ ﺷﻬﺮﯼ ﻗﺎﺋﻢ  ﺍﺯ ﭘﺮﻭﮊﻩ ﻫﺎﯼ ﺷﻬﺮﺩﺍﺭﯼ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﺑﺨﺸﯽ ﺍﺯ  ﺁﻥ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺷﺪ . 

ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﯾﮏ ﻣﻨﺒﻊ ﻣﻮﺛﻖ ﺑﺨﺶ ﺯﯾﺮﯾﻦ ﺍﯾﻦ  ﺧﺎﻧﻪ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﻭﺍﻗﻊ ﺩﺭ ﻣﺤﺪﻭﺩﻩ ﭘﺮﻭﮊﻩ  ﻗﺎﺋﻢ ﺣﺪ ﻓﺎﺻﻞ ﺧﯿﺎﺑﺎﻥ ﻫﺎﯼ ﺷﺮﯾﻌﺘﯽ ﻭ  ﻃﺎﻟﻘﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺩﻟﯿﻞ ﻋﺪﻡ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﮐﺎﺭ  ﮐﺎﺭﺷﻨﺎﺳﯽ ﺩﺭ ﺍﺟﺮﺍﯼ ﭘﺮﻭﮊﻩ ﻣﺬﮐﻮﺭ ﺧﺎﻟﯽ  ﺷﺪﻩ ﻭ ﻗﺴﻤﺘﯽ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺷﺪ. 

ﻣﯿﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ،ﺻﻨﺎﯾﻊ ﺩﺳﺘﯽ ﻭﮔﺮﺩﺷﮕﺮﯼ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﭘﺲ ﺍﺯ ﭘﯿﮕﯿﺮﯼ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻪ ﺗﻮﻗﻒ ﻋﻤﻠﯿﺎﺕ ﻭ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺍﯾﻦ ﺧﺎﻧﻪ  ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. 

ﻃﯽ ﯾﮏ ﻣﺎﻩ ﺍﺧﯿﺮ ﺷﺎﻫﺪ ﺭﻭﻧﺪ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎﯼ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﻭ ﺑﺎﻓﺖ ﻗﺪﯾﻢ ﺷﻬﺮ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﮐﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺩﺭ ﻧﻮﺑﺖ ﺛﺒﺖ ﻣﻠﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ  ﺑﻪ ﺩﻻﯾﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻓﺮﺳﻮﺩﮔﯽ ﻭ ﻋﺪﻡ ﻣﺮﻣﺖ ﻭ ﺍﯾﻤﻦ ﺳﺎﺯﯼ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﯾﻢ . 

ﻗﺴﻤﺘﯽ ﺍﺯ ﺧﺎﻧﻪ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺍﺳﻔﻨﺪﻩ ﺩﺭ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﻧﯿﺰ ﻣﺎﻩ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﺩﻟﯿﻞ ﻓﺮﺳﻮﺩﮔﯽ ﻭ ﻋﺪﻡ ﻣﺮﻣﺖ ﻭ ﺍﯾﻤﻦ ﺳﺎﺯﯼ  ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺷﺪ . 

ﺍﯾﻦ ﺑﻨﺎﯼ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻧﻮﺑﺖ ﺛﺒﺖ ﻣﻠﯽ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺭﺩ ﺑﻪ ﺩﻟﯿﻞ ﺍﯾﻨﮑﻪ ﻫﻨﻮﺯ ﺩﺭ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺁﺛﺎﺭ ﻣﻠﯽ ﺑﻪ ﺛﺒﺖ ﻧﺮﺳﯿﺪﻩ ﺗﺎﮐﻨﻮﻥ ﺍﺯ  ﺍﻋﺘﺒﺎﺭﺍﺕ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﯿﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﺑﯽ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . 

ﺧﺎﻧﻪ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ˈ ﺣﺴﯿﻨﻮﻧﺪ ﻧﺎﺻﺮﯼ ˈ ﺍﺯ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎﯼ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﺑﺎ ﺷﻤﺎﺭﻩ ﺛﺒﺖ ﻣﻠﯽ 7905 ﺑﻪ ﺩﻟﯿﻞ ﺑﺎﺭﻧﺪﮔﯽ  ﭼﻨﺪ ﺭﻭﺯ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻭ ﻓﺮﺳﻮﺩﮔﯽ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . 

ﺭﯾﯿﺲ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻣﯿﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ،ﺻﻨﺎﯾﻊ ﺩﺳﺘﯽ ﻭ ﮔﺮﺩﺷﮕﺮﯼ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﻧﯿﺰ ﻫﻔﺘﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺍﺯ ﺗﺼﺮﻑ ﻏﯿﺮ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ  ﺑﺨﺸﯽ ﺍﺯ ﻣﺤﻄﻮﻩ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺗﭙﻪ ˈﭼﻐﺎﭘﻬﻦ ˈ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻧﻮﺑﺖ ﺛﺒﺖ ﻣﻠﯽ ﺍﺳﺖ ﺗﻮﺳﻂ ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﺍﻫﺎﻟﯽ ﺭﻭﺳﺘﺎﯼ ﭼﻐﺎﭘﻬﻦ ﺧﺒﺮ ﺩﺍﺩ . 

ﺧﺎﻧﻪ ˈ ﻣﺮﺗﻀﻮﯼ ˈ ﺍﺯ ﺩﯾﮕﺮ ﺑﻨﺎﻫﺎﯼ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺷﻬﺮ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﮐﻪ ﺁﻥ ﻧﯿﺰ ﺩﺭ ﻧﻮﺑﺖ ﺛﺒﺖ ﻣﻠﯽ ﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﺩﻟﯿﻞ ﻭﺍﻗﻊ ﺷﺪﻥ ﺩﺭ ﻃﺮﺡ  ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺁﺳﺘﺎﻥ ﺳﺒﺰﻗﺒﺎ ﺩﺭ ﻣﻌﺮﺽ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺍﺳﺖ . 

ﯾﮏ ﻣﻨﺒﻊ ﺁﮔﺎﻩ ﺩﺭ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﺑﻪ ﺍﯾﺮﻧﺎ ﮔﻔﺖ :

ﺧﺎﻧﻪ ˈﺳﯿﺪ ﺻﺪﺭ ˈ ﻧﯿﺰ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺁﺛﺎﺭ ﻣﻠﯽ ﺛﺒﺖ ﺷﺪﻩ ﻭ ﻣﺎﻟﮏ ﺍﯾﻦ  ﺧﺎﻧﻪ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﯾﮏ ﻣﻮﺯﻩ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﺧﯿﺮﺍ ﻣﻮﺭﺩ ﺳﺮﻗﺖ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻭ ﺑﺨﺸﯽ ﺍﺯ ﺍﺷﯿﺎﯼ ﺩﺍﺧﻞ ﺍﯾﻦ ﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺳﺮﻗﺖ ﺭﻓﺖ . 

ﺍﯾﻦ ﻣﻨﺒﻊ ﺁﮔﺎﻩ ﺍﻓﺰﻭﺩ : ﺑ

ﻪ ﺩﻟﯿﻞ ﺍﯾﻨﮑﻪ ﺍﺷﯿﺎﯼ ﺍﯾﻦ ﻣﻮﺯﻩ ﺛﺒﺖ ﻣﻠﯽ ﻧﺸﺪﻩ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻣﯿﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺍﺯ ﺍﺷﯿﺎﯼ  ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﺧﺎﻧﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﮐﻨﺪ. 

ﺩﺭ ﺷﻬﺮ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﺣﺪﻭﺩ 250 ﻫﮑﺘﺎﺭ ﺑﺎﻓﺖ ﻗﺪﯾﻢ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺩﻟﯿﻞ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮﯼ ﻭ ﻧﯿﺰ ﺑﯽ ﺗﻮﺟﻬﯽ ﻭ ﮐﻤﺒﻮﺩ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭﺍﺕ  ﻻﺯﻡ ﺑﺮﺍﯼ ﻣﺮﻣﺖ ﻭ ﺍﯾﻤﻦ ﺳﺎﺯﯼ ﺍﯾﻦ ﺑﺎﻓﺖ ﺍﺭﺯﺷﻤﻨﺪ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﺗﺎﮐﻨﻮﻥ ﺍﻗﺪﺍﻡ ﻧﺸﺪﻩ ﻭ ﺑﺨﺶ ﺯﯾﺎﺩﯼ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺩﺭ ﻣﻌﺮﺽ ﺗﺨﺮﯾﺐ  ﻭ ﻧﺎﺑﻮﺩﯼ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺭﺩ .  ﺑﺎﻓﺖ ﻗﺪﯾﻢ ﺩﺯﻓﻮﻝ ﺑﺎ ﻭﺟﻮﺩ ﺑﻨﺎﻫﺎﯼ ﺍﺭﺯﺷﻤﻨﺪ ﺁﺟﺮﯼ ﺍﺯ ﻣﻌﻤﺎﺭﯼ ﺯﯾﺒﺎ ﻭ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻔﺮﺩﯼ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭﺳﺖ .    

گرداوری سایت جامع پیمانکاران ساختمان   منبع

 http://www.irna.ir/fa/News/81009798/میراث_فرهنگی_و_گردشگری/خانه_های_تاریخی_دزفول_زیر_ضربات_کلنگ 

فارسی: پارچه زربفت ابریشمی ایرانی.

پارچه زربفت ابریشمی همراه با نخ‌های زرین و سیمین (گلابتون).

گونهٔ بافت: زربفت اطلسی، ژاکاردی.

نقشه و طرح: بته‌جقهٔ راست و چپ (بته‌جقهٔ ایرانی)، با تکرار نگارۀ پایه (نقش اصلی).

بافنده: استاد سید حسین مژگانی. ۱۳۴۲ خورشیدی.

طراح نقشه: استاد رضا وفا. ۱۳۱۸ خورشیدی.

دودمان پهلوی.

وزارت فرهنگ و هنر. کارگاه هنرهای زیبا.

English: Persian Silk Brocade.

Persian Textile (The Golden Yarns of Zari - Brocade). Silk Brocade with Golden and Silver Thread (Golabetoon).

Texture Type: Lower Warp (Brocade Atlasi). Jacquard.

Pattern and Design: Paisley Left and Right(Bote Jeghe), With Main Repeating Motif. (Persian Paisley)

Brocade weaver: Master Seyyed Hossein Mozhgani. 1963 A.D.

Brocade Designer (Pattern Designer): Master Reza Vafa Kashani. 1939 A.D.

Pahlavi Dynasty.

the Ministry of Culture and Art . Honarhaye Ziba workshop.

نقش ایرانی - سرو راست قامت تا بته ی خمیده

من ( مدیر سایت ) بدنیا آمده در تهران اما اصالتا اهل یزد و شهری با نام ابرکوه هستم . ابرکوه ( ابرقو ) شهریست با قدمتی بیش از شهر استخر . در این شهر کوچک سرو ایست با 4500 الی 7000 سال قدمت و در جهان فقط سه سرو با این خصوصیات وجود دارد . اما متاسفانه بدلیل رسیدگی نکردن به این سرو و از همه بدتر نبود تبلیغات برای جذب توریست ، این سرو در حال فراموش شدن از یادهاست .

از آنجایی که حرفه من به عنوان یک معمار به هنر مربوط میشود . تصمیم گرفتم در سایتهایی که با رشته هنر مرتبط هستند درباره این سرو یا هر چیزی که به سرو ایران مربوط است مطلب بنویسم . امید که بازدید کنندگان با درج نظراتشان این پست را ارتقاء دهند .

سرو راست قامت تا بته ی خمیده

درخت:

از دورترین ایام، تصویر مثالی درخت به مثابه آینه تمام نمای انسان و ژرف ترین خواستهای اوست. این تصویر مثالی، زایندهی انبوهی رمز است که در شاخه های بیشمار گسترش می یابند و خرمن خرمن در بستر اساطیر و دیانات و هنرها و ادبیات و تمدن های گوناگون می ریزند.

مونیک دوبکور در رمزهای زنده جان می گوید که درخت در کهن ترین تصویرش، بنا به توصیفی که از آن در اساطیر اولیه شده، درخت کیهانی غول پیکریست که رمز کیهان و آفرینش کیهان است. این درخت ستون و رکن کیهان است و زمین را به آسمان می پیوندد و وسیله ی دست یافتن به طاق آسمان و دیدار خدایان و گفتگو با آنست.

درخت زندگی درختی است که به علت طول عمر و زیبایی و سودمندیشان مقدس شمرده می شوند، از قبیل درخت سدر که چوبش گرانبهاست، نخل که خرما می دهد و ... .

فرهنگ نگاره ای: درخت زندگی در باغ عدن که میوه اش باعث جاودانگی می شد، مربوط به درخت کیهانی هندویی در ریگ ودا بود. از آن سوما یا آمریتا را تقطیر می کردند که آشام خدایان هندی بود و آن را با هئومای ایرانی و نکتار یونانی قابل مقایسه می دانستند، که همگی آن ها باعث زندگی جاوید، دانش کامل، خوشبختی و سایر آرزوها می باشد.

سرو:

نام علمی سرو از نام قدیمی یونانی آن اقتباس شده است و از دو واژه kuo به معنای تولید و parsio به معنای مساوی مشتق شده و به مناسبت تقارن شاخه ها و تاج درختان آنی می باشد.

درختان همیشه بهار مانند سرو و سرو آزاد و کاج، نزد بسیاری از اقوام مدیترانه ای و آسیایی نماد جاودانگی، یعنی حیات پس از مرگ است. و از اینجاست که کنارگورها در یونان باستان، ایتالیا، خاورمیانه(ایران)، هندوستان و چین و همچنین اروپای مسیحی یافت می شود و از این لحاظ، مربوط به امور تدفینی بود، که بدن را پس از مرگ از فساد حفظ می کرد. بر روی یادمانهای مربوط به میترا(مهر)، هفت سرو دلالت بر هفت سیاره دارد، که روح، در سفر خود به سوی آسمان، از آنها می گذرد.

انواع سرو:

تقدس درخت در میان ایرانیان

زیباپسندی و علاقه ایرانیان باستان به درخت به آنجا کشید که پیامبرش سروی از بهشت به ارمغان آورده و در کاشمر کاشت.

اگر لغتنامه دهخدا را تورقی بزنید در زیر مدخل سرو اینطور نوشته است:

نام درختی است معروف و مشهور ؛ و آن سه قسم می باشد:

یکی سرو آزاد( که چون شاخه هایش راست رسته و یا چون از قید کجی و ناراستی و پیوستن به شاخ درختان دیگر فارغ است به این نام خوانده شده . بعضی گویند : هر درختی که میوه ندهد آن را آزاد خوانند و چون سرو میوه ندهد آن را آزاد خوانند.

و دیگری سرو سهی( که دو شاخش راست رسته باشد. چه سهی به معنی راست آمده است{ برهان؛ غیاث})

و سیم سرو ناز( که شاخه هایش متمایل است)، و عربان سرو را شجره الحیات خوانند، چه گویند: هر جا که سرو هست، مار هم هست( در این باره می توان در ادامه ی این مبحث به حضور شیطان در شاه درخت اصحاب رسّ و همین طور در داستان درخت هولوپو به حضور مار اشاره کرد)

دکتر محمد یاحقی می گوید که درباورهای اسطوره ای ایران انتساب صفت آزادگی به سرو یادگار ارتباط آن با ناهید است که در اساطیر و افسانه ها رمزی از آزادی و آزادگی به شمار می رود.همچنین اضافه می کند سرو راست قامت، مانند مورد و هوم مقدس و از دیرباز، علامت خاص ایرانیان بوده است. که مطابق روایات ایرانی، زردشت این درخت را از بهشت آورد و در پیش در آتشکده کاشت(سرو کاشمر).

گرت زدست برآید چو نخل باش کریم / ورت زدست نیاید چو "سرو" باش آزاد(حافظ)

نقش سرو در دوره هخامنشی:

نظر دکتر حبیب ا... در کتاب تخت جمشید از نگاهی دیگر این می باشد که سرو نماد اهورامزدا، نخل نماد میترا و نیلوفر نماد آناهیتاست که در مکان های مخصوص در تخت جمشید حجاری شده و بازگوکننده اعتقادات و احترام آنها به این هدیه اهورایی می باشد.

بنیان شکل گیری بته جقه در دوران ساسانی:

در هنر ساسانی به کرات از بالهایی که به تعبیر نویسندگان معتبر، بال و به نظر نگارنده کتاب بته جقه چیست؟ برگها و حتی سرو خمیده می باشد استفاده شده است و همچنین مانند هنر هخامنشیان حیوانات بالدار مقدس می باشند. حتی در کلاه پادشاهان ساسانی نیز ردپایی از پر و یا همان بال به تعبیر علینقی وزیری صاحب کتاب تاریخ عمومی هنرهای مصور قبل از تاریخ تا اسلام دیده می شود. آرتور پوپ در کتاب شاهکارهای هنر ایران اشاره می کند که مزدک در راه آزادی و شکست نظام طبقاتی زمان خود(ساسانیان) گام بزرگی برداشت و او نیز همچون سرو، آزاده بود و آزادی را می پرستید و چه زیبا بود که در این زمان پیروانش، برای بزرگداشت و به یاد ماندن نام بزرگ و عقاید عمیقش سرو را که در بین ایرانیان باستان بسیار مقدس و قابل توجه و علامت آزادی و پایداری و مقاومت بود، به حالت خمیده و سوگوار نقش کردند و بدینوسیله بر آن شدند تا راه مزدک همچنان پایدار بماند و حق خود را به مزدک ادا نمایند و همین مسئله به مرور زمان پایه های ظهور بته جقه را در ایران پدید آورد. بنابراین می توان دانست که بته جقه اصالتی بسیار عمیق و جاودان دارد، گو اینکه اگر چنین نبود این طرح نیز مانند نقوش فراوان دیگر به دست فراموشی سپرده می شد.

به استناد روایات تاریخی علت پیدایش بته جقه را می توان مرگ مزدک در راه آزادی و شکست نظام طبقاتی دوره ساسانیان دانست.

بته جقه:

همانطور که درلغتنامه دهخدا آمده که جقه یا پرک بته ای است ، ساخته شده از پر پرندگان که بر بالای کلاه پادشاهان ایران است و آن تغیر یافته سرو سرافکنده است . نشانی از ایران و ایرانیان وحکایت کننده از راستی وتواضع ایشان است.

نقشی که بر شال های ترمه و قلم کاری های اصفهان دیده می شود شکل سروی است که نوک آن بر اثر وزش باد خم شده باشد.

بته جقه در دوران اسلامی:

نخستین بار که نگاره ی باستانی بته ای به معنای واقعی جقه می شود زیور کلاه امیران می گردد در پایان دهه ی سوم سده ی نهم هجری است که در مجلس مینیاتور مقدمه ی شاهنامه بایسانقوری(829 ه ق) اثر میر مصور، دستار کلاه دو تن از امیران مزین بدان است. در این مجلس مینیاتور، پادشاهی که بر تخت نشسته(سلطان محمود غزنوی) همان تاج کنگره دار در سده های پیشین را بر سر دارد، بدون پرکهای قائم(غیر بته ای) که در برخی از نقاشی های آن دوران زیور تاج پادشاهان بود.

در نیمه های سده ی دهم نقشمایه ی بته ای منزلتی ویژه و جایگاهی برتر پیدا می کند و بسان علامت شاهی و فرمانروایی زیور کلاه دستار گونه ی شاهان و شاهزادگان می گردد.

از این زمان است که بته جقه به مفهوم واقعی خود مصداق می یابد و شأن نمادی نخستین( که تجسم رمزی و آذینی جاودانگی و بی مرگی وخرمی پاینده ی درخت سرو بود) در جایگاه بالاتر اعتلا می یابد و نماد فرمانروایی و قدرت مطلقه می شود.

ناگفته پیداست که آنچه وجه تمایز شاهان و شاهزادگان و زیور سر فرمانروایان باشد، لاجرم در نظام پادشاهی از حرمت عظیم و حتی تقدس برخوردار می شود که به هیچ رو نباید در معرض هتک حرمت قرار گیرد و یا بر زمین گسترده شود و پایمال و لگدمال شود. درست به همین دلیل است که ما تا پایان کار صفویان نقشمایه ی بته جقه را در هیچ یک از قالیهای گرانقدر صفوی اثری از این نگاره نمی بینیم.

همانطور که گفته شد بته جقه ریشه در دوران باستان دارد. و از زمانیکه نقشهای اسلیمی که نقشهایی برگرفته از گیاهان است بکار گرفته شد بته جقه هم با آن تلفیق گردید.

بته جقه بر روی آثار:

نقش بته جقه بر روی دستبافهایی از قبیل ترمه، پته دوزی، قالی، کاشیکاری، و لباسهای ورزشکاران باستانی کار می توان مشاهده کرد.

سرو ابرقو: این سرو با ارتفاع قریب به 25 متر و قطر تنه 5/4 متر کاملا سرسبز و پابرجاست و به اظهار پروفسور الکساندر روف روسی عمر آن 4 تا 5 هزار سال تخمین زده می شود. این سرو تا حدی دربین مردم از وجهه ی تقدس برخوردار است که مردم به قصد تبرک و دلایل مذهبی پارچه و نخهایی بسته اند.

گلستان سعدی: چندین درخت نامور که خدای عزوجل آفریده است و برومند، هیچ را آزاد نخوانده اند مگر سرو را که ثمره ای ندارد. در این چه حکمت است؟ گفت: هر درختی را ثمره ای معین است که به وقتی معلوم به وجود آن تازه آید و گاهی به عدم آن پژمرده شود و سرو را هیچ از این نیست و همه وقتی خوش است و این صفت آزادگان است.

مارتین ورمازن: در آیین میترا نیز درخت سرو، وقف خورشید است.

منابع:

1. لغتنامه دهخدا

2. شناخت طرحها و نقشه های فرش ایران و جهان، ابوالفضل وکیلی،

3. گیاهان مقدس، پروفسور شفیع جوادی، چاپ دوم سال 74، موسسه جغرافیایی و انتشاراتی ارشاد

4. "سرو مهر یا درخت یلدا"، روزنامه اعتماد ملی، 16 آذر 87 ، ش 816

5. سیر و تحول بته جقه در ایران، سمانه کاکاوند، مقاله از اینترنت

6. شاهنامه فردوسی

7. رمزهای زنده جان، مونیک دو بو کور، ترجمه جلال ستاری، چاپ سوم 1387، نشر مرکز

8. بته جقه چیست؟، طاهره عطروش، چاپ اول 1385، انتشارات سی بال هنرچ

9. فرهنگ نگاره ای نمادها در فرهنگ شرق و غرب، جیمز هال، ترجمه از رقیه بهزادی، چاپ اول 1380، موسسه فرهنگ معاصر

10. فرهنگ اساطیر و اشارات داستانی در ادبیات فارسی، دکتر محمد جعفر یاحقی، چاپ دوم 1375، نشر سروش

11. تخت جمشید از نگاهی دیگر، دکتر عبدا... حبیب ا...، چاپ دوم زمستان 1377، نشر بنیاد فارس شناسی

12. شاهکارهای هنر ایران، آرتور آپهام پوپ، اقتباس و نگارش: دکتر پرویز ناتل خانلری، با همکاری موسسه انتشارات وانکلین تهران-نیویورک، چاپ 1945

 با تشکر از توجه شما

چلیپا جاودانه جهانی(8)-چلیپا و اسلام

چلیپا و اسلام

مسجد جامع عتیق اصفهان

با ورود اسلام بسیاری از راه و روش‌های ایرانیان که نیکو بودند و گیرایی داشتند نه تنها زنده ماند بلکه پیشرو و بالنده هم شد .من جمله چلیپا چلیپا هم از زیبایی برخوردار بود و هم رنگ دینی داشت و مقدس به شمار می‌رفت و فراموش نشد. این یادمان با گیرایی گذشته خود در دوره اسلامی نیز کاربرد داشت و زندگانی دیگر آغاز کرد.

چلیپا و اسلام

با ورود اسلام بسیاری از راه و روش‌های ایرانیان که نیکو بودند و گیرایی داشتند نه تنها زنده ماند بلکه پیشرو و بالنده هم شد .من جمله چلیپا چلیپا هم از زیبایی برخوردار بود و هم رنگ دینی داشت و مقدس به شمار می‌رفت و فراموش نشد. این یادمان با گیرایی گذشته خود در دوره اسلامی نیز کاربرد داشت و زندگانی دیگر آغاز کرد.

از شکست ساسانیان تا سده 4 هجری این نماد پویایی چندانی نداشته و از کاربرد آن جز در نزد مسیحیان آگاهی فراوانی نداریم زیرا اندک است. اما رفته رفته زندگی دوباره یافته و پیکره‌ای که در اعتقاد مردم جای گرفته و نمایانگر جاودانگی و ابدیت بوده است . دوباره به خدمت مذهب درآمده و والاترین سرچشمه آرایش در هنر اسلامی شده است چونان که با ساختن یک شبکه گسترده و پردامنه با نام  "ا..." محمد، علی، با طرح‌های دیگرگونه نماد یگانگی وحدت همه شده است .

در روایات گفته پیامبر زمانی که به معراج می‌رفت سوار بر براق بود در نگارگری‌های دینی در جاهای گوناگون کشور به ویژه آنچه در شمال سرزمین ماست براق، تنه اسب، دم طاووس، سر انسان، بال فرشته‌ و کلاه ایرانی به سر دارد .

آنچه از دید ما ارزشمند می‌باشد آن است که در پاره‌ای از این پیکره‌ها بر پیشانی براق چلیپا نقش شده است .

   

   

 چلیپا جاودانه جهانی(8)-چلیپا و اسلام

جمعه یکم بهمن 1389 20:53

چلیپا جاودانه جهانی(6)- سرخپوستان امریکا و چلیپا

سرخپوستان امریکایی و چلیپا

پرستش خورشید میان دودمانهای سرخپوستان دیده می‌شود . در ایالت فلوریدا سرخپوستان بومی به هنگام دمیدن آفتاب دسته جمعی در برابر آن زانو زده و با دراز کردن دست به سوی این گوی آتشین به نیایش می‌پردازند. گوزنی را هم بر سر چوب بلندی می‌گذراند و آن را چون قربانی پیشکش خدای آفتاب می‌نمایند.

سرخپوستان نیز چیلیپا را مقدس و نمودار آتش زمینی و آسمانی شناخته و ارج می نهند.  تیره‌ای از سرخپوستان امریکای شمالی چلیپای کوچکی که از گوش ماهی و یا مهره می‌سازند بر گردون می‌آویزند.

سرخپوستان تاواها بر سینه خود چلیپایی دارند که باید آن را در برابر ارواح خبیث و حمله دشمنان حفظ کند.

آنان از شاخ و برگ درختان چلیپایی می‌سازند و بازوهای آن را در چهار جهت اصلی  می‌گذراند و بیمار را بر روی آن می‌خوابانند و باور دارند که بیمار بهبود می‌یابد .

چهار میخ کردن و به صلیب کشیدن انسان نزد آنان پیشینه‌ای تاریخی  دارد .

  

منشا چلیپای شکسته و چگونگی شکل‌گیری آن در قاره آمریکا:

1. گروهی منشا و خواستگاه این نشان را خود سرزمینی آمریکا می‌دانند و معتقدند که چلیپا با توجه به شرایط اعتقادی فکری و مکانی خاص و با الهام از طبیعت توسط اقوام بومی آمریکا شکل یافته است .

در این تصویر گردش آن چرخش بی‌انتها را نشان می دهد و احتمالاً چرخش آن نشانگر طلوع و غروب خورشید بوده است .

1. گروهی دیگر معتقدند که علاقمت‌ چلیپای منشا آسیایی دارد و این نماد به وسیله مهاجرین آسیایی از طریق تنگه برینک (آلاسکا و سپری) وارد آمریکا شده است .

بر این نظریه اخی دو تردید وجود دارد:

الف: گاها قدمت این نقش بر روی آثار بومیان آمریکا بیشتر از شرق آسیا (چین) می‌باشد .

ب: شکل چلیپا و حالت گردشگی آن در آمریکا دقیقاً شبیه آثار آسیایی و دیگر نقاط جهان نیست.

در آمریکا چلیپا معمولا همراه با حیواناتی مانند مار و حیوانات دیگر می‌باشد و حالت گردشی آن متفاوت است .

در حالی که در دیگر نقاط بیشتر به صورت ساده یا همراه با بز و انسان و ... می‌باشد .

مدارک کافی و لازم در ارتباط با مهاجرت بومیان آمریکا از آسیا به آمریکا وجود ندارد .

تصویر ب در بالاشبیه  به چلیپاهایی است که در ایران و برروی  سفالینه های سومری یافت شده می باشد .

این سوال پیش می‌آید که آیا می‌توان گفت این تشابه گویای راهپیمایی گروهی آریایی-آسیایی به آمریکا در گذشته دور باشد؟

چلیپا جاودانه جهانی(6)- سرخپوستان امریکا و چلیپا

 منبع این پست : http://hr-moshir.blogfa.com/post-42.aspx